Liên kết
 
 
 
 
Thống kê
 
 
 
 
Hội thảo khoa học

LỰA CHỌN ĐỀ TÀI TIỂU LUẬN TỐT NGHIỆP TRUNG CẤP LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ - MỘT SỐ VẤN ĐỀ TRAO ĐỔI

Tác giả : Ths. Dương Thanh Bình - Phó trưởng Khoa Xây dựng Đảng
File đính kèm: Không có

     Chọn đúng đề tài nghiên cứu phù hợp là một việc rất khó, có vai trò quyết định đến sự thành công của một công trình khoa học. Quá trình thực hiện hướng dẫn tiểu luận thời gian vừa qua, giảng viên hướng dẫn và người thực hiện đề tài nghiên cứu thường gặp khó khăn trong việc việc xác định vấn đề nghiên cứu, lựa chọn tên đề tài nghiên cứu như thế nào cho phù hợp với mục tiêu và yêu cầu của một tiểu luận tốt nghiệp TCLLCT. Cá nhân người viết trao đổi, gợi mở về một số vấn đề đang đặt ra trong quá trình lựa chọn đề tài nghiên cứu khoa học của học viên các lớp TCLLCT tại Trường Chính trị Nghệ An thời gian qua.
      Về lựa chọn đề tài nghiên cứu
     Một trong những nhiệm vụ đầu tiên của người nghiên cứu khoa học là lựa chọn đề tài. Đối với nhà nghiên cứu, các đề tài thường được lựa chọn qua kinh nghiệm và kiến thức tích lũy được, đặt trong bối cảnh yêu cầu về mặt chuyên môn, quản lí hoặc nhu cầu thực tế của xã hội. Đối với học viên trung cấp chính trị, đề tài được lựa chọn thường là những vấn đề thực tiễn đang đặt ra đối với hoạt động lãnh đạo, quản lý của họ ở cơ sở.
      Thực tế hiện nay, tại Trường Chính trị Nghệ An, quá trình lựa chọn tên đề tài được thực hiện theo hai phương thức cơ bản:
     - Người hướng dẫn giới thiệu một đề tài mà mình đang quan tâm, ưu tiên trong các nghiên cứu trước mắt: có thể người thầy sẽ có tâm thế sẵn sàng hơn khi hướng dẫn những đề tài như vậy; người hướng dẫn gợi ý một đề tài được cho là phù hợp, có thể là với khả năng và điều kiện thực tế; học viên lựa chọn một đề tài trong danh sách các chủ đề nghiên cứu của người hướng dẫn: ở đó có thể có đủ cả những vấn đề bắt buộc phải nghiên cứu, những vấn đề ưu tiên, những vấn đề ưa thích, hay chỉ đơn giản là những gợi ý nghiên cứu; Hiện nay, trong quá trình hướng dẫn viết tiểu luận, thầy giáo hướng dẫn thường cung cấp cho học viên một bảng danh mục tên đề tài đề họ có thể lựa chọn tên đề tài.
     - Học viên lựa chọn một đề tài từ các ý tưởng có sẵn của mình: có thể liên quan đến những lợi ích, điều kiện thuận tiện trước mắt hoặc khả năng, sở thích nghiên cứu của học viên. Từ đó học viên và người hướng dẫn có thể trao đổi, thảo luận với nhau, mỗi người đưa ra những ý tưởng, lí do, đánh giá ưu nhược điểm của mỗi vấn đề… và cuối cùng đi đến một lựa chọn phù hợp nhất.
      Thế nào là một đề tài nghiên cứu được đánh giá tốt?
      Một đề tài tốt nghiệp TCLLC thông thường được đánh giá tốt dựa trên các tiêu chí cơ bản sau:
     - Có phạm vi giới hạn: vì phạm vi càng hẹp vấn đề sẽ càng được đào sâu, trong khi một vấn đề có phạm vi rộng sẽ dễ dẫn đến nguy cơ dàn trải, thiếu tập trung, xử lí các vấn đề chỉ ở trên bề mặt.
     - Có tính thiết thực, giải quyết các vấn đề mà học viên đang trăn trở, tâm huyết, tập trung giải quyết trong quá trình thực hiện nhiệm vụ của mình ở các cơ quan, đơn vị, hoặc địa phương.
     - Có tính mới và độc đáo: kết quả nghiên cứu phải mang lại một sự tiến bộ nhất định trong tri thức khoa học, không trùng lặp với những kết quả, công trình đã công bố trước đó; xử lí vấn đề tương đối trọn vẹn: sao cho kết quả thu được giúp rút ra những kết luận rõ ràng, góp phần giải quyết hầu hết các vấn đề cơ bản cần nghiên cứu đã đặt ra (thể hiện qua tên đề tài).
     - Thể hiện bằng một bản báo cáo kết quả nghiên cứu: chặt chẽ trong phương pháp tiến hành, rõ ràng trong phong cách trình bày và dễ đọc.
     Tên đề tài nên thống nhất đạt được những tiêu chí gì là cơ bản?
     Bên cạnh việc đáp ứng những yêu cầu đặt ra cho một đề tài nghiên cứu khoa học đạt chất lượng tốt, đề tài còn phải đảm bảo các điều kiện liên quan đến tính chất của đề tài. Việc lựa chọn đề tài còn cần phải đáp ứng các tiêu chí sau:
     - Thứ nhất là tiêu chí thích đáng: Đây là tiêu chí trung tâm của đề tài nghiên cứu, nó nhằm đánh giá tính chất khoa học và logic của đề tài (thường được thể hiện qua phần lý do chọn đề tài).
     - Thứ hai là tiêu chí “có thể đo lường được”. Do lĩnh vực xã hội bao gồm rất nhiều khái niệm trừu tượng không thể quan sát trực tiếp được. Do đó, để có thể áp thực tế vào các khái niệm ấy, cần phải cụ thể hóa những khái niệm trừu tượng, nghĩa là phải biến các khái niệm trừu tượng thành những công thức có thể đo đếm được. Kết hợp tốt phương pháp nghiên cứu định lượng và định tính trong nghiên cứu khoa học xã hội.
     - Tiêu chí đạo đức: Vì sứ mệnh của khoa học là phục vụ nhân loại và phục vụ đời sống con người nên các công trình khoa học là nhằm phục vụ cho con người, giúp nhân loại tiến bộ.
      - Tiêu chí khả thi: bao gồm các khía cạnh sau:
      + Quy mô đề tài.
      + Quỹ thời gian có phù hợp không?
      + Kinh phí cho phép thực hiện đề tài không?
      + Địa bàn khảo sát đề tài có dễ tiếp cận không?
      + Phương tiện có dễ kiếm chứng không?
      Về đặt tên đề tài
     Đây cũng là vấn đề khó, thường gây ra những tranh luận trong quá trình xét duyệt và chấm tiểu luận tốt nghiệp. Tên đề tài, ít nhất phải đảm bảo được hai tiêu chí sau đây:
     Thứ nhất, do nội dung nghiên cứu của một đề tài khoa học được phản ánh một cách cô đọng nhất trong tiêu đề của nó, cho nên tên của đề tài cần có tính đơn nghĩa, khúc chiết, rõ ràng, không dẫn đến những sự hiểu lầm, hiểu theo nhiều nghĩa khác nhau hay hiểu mập mờ.
      Thứ hai, tên đề tài phải thống nhất với mục đích, nhiệm vụ, phạm vi và nội dung nghiên cứu đã được xác định và trình bày trong tiểu luận.
      Trên cơ sở xác định các tiêu chí định hướng cho việc lựa chọn đề tài nghiên cứu, đa dạng hóa các nội dung hướng dẫn tiểu luận, khuyến khích học viên lựa chọn những đề tài mới, có tính phức tạp hơn, chắc chắn trong thời gian việc hướng dẫn tiểu luận sẽ đạt những kết quả ngày càng cao. Bài viết ít nhiều còn mang tính cảm quan của cá nhân, tác giả rất mong được các thầy cô giáo, đồng nghiệp trao đổi, góp ý, nhằm có những đánh giá, cách nhìn về vấn đề trên được toàn diện, đầy đủ hơn./.
Các bài viết khác:
 
Bản quyền thuộc về Trường Chính Trị Nghệ An.
Địa chỉ: 121 - Lê Hồng Phong - TP.Vinh - Nghệ An
Điện thoại: 0383.842552; Fax: 0383.842552; Web: http://www.truongchinhtrina.gov.vn
Email: chinhtrina@gmail.com; admin@tct.nghean.gov.vn; tct@nghean.gov.vn