Liên kết
 
 
 
 
Đăng nhập
 
Tài khoản :
Mật khẩu :
 
 
 
Thôìng kê
 
 
 
 
Hội thảo khoa học

GẮN LÝ LUẬN VỚI THỰC TIỄN ĐỂ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIẢNG DẠY MÔN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA HỌC Ở TRƯỜNG CHÍNH TRỊ NGHỆ AN

Tác giả : Th.s Nguyễn Văn Phượng - Giảng viên Khoa Lý luận Mác – Lênin, Tư tưởng Hồ Chí Minh
File đính kèm: Không có

Có thể nói chất lượng giảng dạy các môn khoa học Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh phụ thuộc vào nhiều điều kiện khác nhau, trước hết là phụ thuộc vào đội ngũ giảng dạy. Để nâng cao chất lượng giảng dạy môn chủ nghĩa xã hội khoa học ở trường Chính trị Nghệ An trong giai đoạn hiện nay, giảng viên cần nắm vững các vấn đề sau:
Bám sát đối tượng nghiên cứu và phạm vi khảo sát, vận dụng của chủ nghĩa xã hội khoa học.
Chủ nghĩa Mác - Lênin gồm 3 bộ phận hợp thành: Triết học Mác - Lênin, kinh tế chính trị Mác - Lênin và chủ nghĩa xã hội khoa học. Mỗi bộ phận là một khoa học tương đối độc lập, có đối tượng nghiên cứu riêng, có hệ thống phạm trù, quy luật riêng. Triết học Mác - Lênin và kinh tế chính trị Mác - lênin là cơ sở lý luận của chủ nghĩa xã hội khoa học.
Đối tượng nghiên cứu của chủ nghĩa xã hội khoa học là những quy luật chính trị - xã hội của quá trình phát sinh, hình thành của hình thái kinh tế - xã hội cộng sản chủ nghĩa; những nguyên tắc cơ bản, những điều kiện, con đường, hình thức và phương pháp đấu tranh cách mạng của giai cấp công nhân để thực hiện quá trình chuyển biến từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản. Theo tôi, về đối tượng nghiên cứu cần thống nhất trong quá trình giảng dạy môn chủ nghĩa xã hội khoa học:
- Những vấn đề mà chủ nghĩa xã hội khoa học nghiên cứu không phải là phổ quát ở mọi thời điểm vận động của xã hội loài người, mà chỉ giới hạn trong sự vận động, phát triển của xã hội từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản.
- Nội dung hệ thống, khái niệm, phạm trù, quy luật của chủ nghĩa xã hội khoa học mang tính chính trị xã hội sâu sắc. Đây là đặc điểm để phân biệt đối tượng nghiên cứu của chủ nghĩa xã hội khoa học với đối tượng của triết học và kinh tế chính trị. Do tính đặc thù của các bộ phận hợp thành chủ nghĩa mác - Lênin mà chủ nghĩa xã hội khoa học có một số nội dung gần gũi với một số nội dung trong triết học (Phần duy vật lịch sử) và kinh tế chính trị (phần những vấn đề kinh tế chính trị của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam). Vì vậy, sự phân biệt này là rất cần thiết, giúp cho người giảng tránh trùng lặp, không lấn sân các môn khác.
- Tính chính trị - xã hội trong đối tượng nghiên cứu đã quy định phạm vi khảo sát, ứng dụng của chủ nghĩa xã hội khoa học. Chủ nghĩa xã hội khoa học không chỉ nghiên cứu các quy luật và tính quy luật chính trị - xã hội khách quan mà còn nghiên cứu những điều kiện chủ quan trong cuộc đấu tranh cách mạng của giai cấp công nhân để thực hiện quá trình chuyển biến từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản.
Là một trong ba bộ phận hợp thành chủ nghĩa Mác - Lênin, chủ nghĩa xã hội khoa học gắn bó chặt chẽ với thực tiễn phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, với công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở các nước trên thế giới trong đó có Việt Nam. Chính thực tiễn này sẽ kiểm nghiệm tính đúng đắn các nguyên lý, quy luật của chủ nghĩa xã hội khoa học và là cơ sở để khái quát, bổ sung, phát triển những nguyên lý mới làm phong phú thêm lý luận chủ nghĩa xã hội khoa học.
Là một giảng viên giảng dạy bộ môn này cần làm rõ cho học viên tính sáng tạo và biện chứng, tính cách mạng và khoa học ngay trong đối tượng nghiên cứu của chủ nghĩa xã hội khoa học bới đó chính là giá trị và sức sống của khoa học này.
Nhưng trên thực tế giảng viên giảng dạy bộ môn chủ nghĩa xã hội khoa học ở trường chính trị, nếu tuân thủ theo nội dung chương trình môn chủ nghĩa xã hội khoa học của Học viện Chính trị - Hành chính quốc gia không được đề cập ở giáo trình. Đây cũng là vấn đề khó cho người học khi không nắm bắt được đối tượng nghiên cứu.
Nhìn chung giáo trình mới đã đáp ứng được yêu cầu đổi mới nội dung chương trình, đã quán triệt quan điểm, đường lối đổi mới của đảng, thể hiện sự kiên định của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đồng thời bám sát thực tiễn tình hình đổi mới của đất nước. So với giáo trình cũ trước đây, giáo trình mới hiện nay có nhiều ưu điểm cả về kết cấu chương trình cũng như nội dung kiến thức, bảo đảm tính khoa học, tính thống nhất trong khung chương trình đào tạo trung cấp chính trị - hành chính. Tuy nhiên, thực tiễn giảng dạy những năm qua cho thấy, dù đã có sự đổi mới nhưng giáo trình chủ nghĩa xã hội khoa học vẫn còn một số hạn chế nhất định. Đó là khối lượng kiến thức quá nhiều, nặng về lý luận, lý thuyết. Một số mục kết cấu chưa rõ ràng, nội dung còn dàn trải, trùng lặp. Phần lớn nội dung của giáo trình mang tính áp đặt, đem lại cho người học sự thừa nhận một cách xuôi chiều, tính thực tiễn và phê phấn còn ít. Kết cấu nội dung chương trình vẫn còn nhiều vấn đề thuộc loại khó giảng, khó học chưa thực sự thuyết phục người người học cả về lý luận và thực tiễn.
Giảng dạy môn chủ nghĩa xã hội khoa học cần gắn với đặc thù của từng đối tượng. Lâu nay, người giảng chỉ quan tâm đến bài giảng mà không chú ý đến đối tượng người học. Trong khi đó, trường Chính trị Nghệ An có 20 huyện, thành, thị. Vì vậy, đối tượng cũng rất khác nhau và đa dạng về trình độ kiến thức và kinh nghiệm, đa dạng về tuổi tác, khác nhau về nghề nghiệp, lĩnh vực chuyên môn, động cơ học tập cũng không giống nhau. Vì vậy, để cho bài giảng phù hợp với đối tượng, giảng viên cần chú ý đến khả năng, trình độ tiếp thu của người học để mở rộng hay thu hẹp mức độ nông, sâu của bài học.
Nghiên cứu vấn đề kinh điển là một việc cần thiết, là yêu cầu bắt buộc đối với giảng viên các môn lý luận Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh nói chung và môn chủ nghĩa xã hội khoa học nói riêng, nhất là đối tượng giảng viên đang dạy bộ môn này. Sử dụng hợp lý kinh điển trước hết là hiểu đúng kinh điển và trích dẫn đúng chỗ, phù hợp với vấn đề. Khi cần nhấn mạnh một vấn đề, một nội dung nào đó thì cần thiết phải sử dụng kinh điển. Những câu trích kinh điển có chiều sâu sẽ giúp cho người học hiểu rõ, nắm vững hơn nội dung bài giảng. Nghiên cứu kinh điển giúp cho người giảng hiểu đúng thực chất, chính xác các quan điểm, nguyên lý của chủ nghĩa Mác - Lênin. Đó là cơ sở lý luận tin cậy nhất trong quá trình nghiên cứu, biên soạn bài giảng. Sử dụng hợp lý kinh điển sẽ nâng cao chất lượng bài giảng, đem lại sự hấp dẫn cho người học. Khó có thể trình bày đúng về sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân nếu người giảng không nghiên cứu “Tuyên ngôn của đảng cộng sản” (Mác - Ănghen)
Giảng dạy các môn lý luận Mác - Lênin nói chung và môn chủ nghĩa xã hội khoa học nói riêng hiện nay gặp rất nhiều khó khăn. Bới lẽ, công cuộc đổi mới đất nước đang đạt ra nhu cầu nhận diện và hiểu biết ngày càng rõ hơn về chủ nghĩa xã hội vừa trong tổng thể trên những nguyên tác cơ bản, vừa trong mục tiêu với những đường nét cụ thể. Thế nhưng, trước những thay đổi của tình hình trong nước và quốc tế, có nhiều vấn đề nảy sinh trong thực tiễn mà chúng ta chưa kịp tổng kết để bổ sung, phát triển về lý luận. Điều này tạo nên sự thiếu thống nhất, sự tách rời giữa lý luận và thực tiễn, làm cho lý luận thiếu sức thuyết phục. Để khắc phục khó khăn này, hằng năm học viện đã tổ chức các lớp tập huấn để bồi dưỡng thêm về chuyên môn, lý luận, kịp thời phổ biến những thông tin mới nhất về tình hình chính trị - xã hội của đất nước, tình hình khu vực và quốc tế cho đội ngũ giảng viên Mác - Lênin. Điều này thực sự có ích trong việc nâng cao chất lượng giảng dạy.
Để nâng cao chất lượng giảng dạy, trong từng bài giảng, giảng viên cần chú ý liên hệ với thực tiễn trong nước và quốc tế, với đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước. Có thực tiễn minh họa bài giảng sữ hay hơn vad sinh động hơn, người học sẽ tiếp thu nhanh và dễ hiểu bài. Tuy nhiên để có tính thuyết phục cho người học dễ hiểu thì giảng viên phải chú ý liên hệ thực tiễn, các sự kiện thực tế đưa vào bài giảng phải có thực, có ý nghĩa, mang tính điển hình, tính thời sự và phải có sự phân tích, lý giải ở những mức độ nhất định để đảm bảo sự thống nhất giữa lý luận và thực tiễn.
Vận dụng đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước vào chương trình môn học là một trong những chức năng, nhiệm vụ của chủ nghĩa xã hội khoa học. Trong bối cảnh cuộc đấu tranh trên mặt trận tư tưởng, văn hóa, lý luận đang diễn ra gawy gắt, phức tạp như hiện nay thì việc làm này càng trở nên cần thiết, và góp phần giáo dục chính trị, tư tưởng cho học viên, định hướng nhận thức và hoạt động thực tiễn cho người học. Liên hệ văn kiện Đại hội, các nghị quyết của Bna chấp hành TW về đường lối. Liên hệ chính sách và pháp luật của Nhà nước chú ý liên hệ với Hiến pháp và các văn bản luật lớn. Hiện nay học viên các lớp trung cấp lý luận chính trị - Hành chính đang học tập môn tư tưởng Hồ Chí Minh, nhưng điều đó không phủ nhận việc liên hệ tư tưởng Hồ Chí Minh vào giảng dạy chủ nghĩa xã hội khoa học. Vấn đề là ở chỗ khi liên hệ giảng viên phải thật chọn lọc nội dung cho phù hợp với từng bài giảng. Tránh sự vận dụng một cách chung chung, gò ép, trùng lặp một vấn đề, một quan điểm trong nhiều chương trình. Cần chủ động bám sát đối tượng nghiên cứu của chủ nghĩa xã hội khoa học để không lạm dụng hoặc đi quá xa nội dung môn học.
Các bài viết khác:
 
Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Thư viện trường
Bản quyền thuộc về Trường Chính Trị Nghệ An.
Địa chỉ: 121 - Lê Hồng Phong - TP.Vinh - Nghệ An
Điện thoại: 0383.842552; Fax: 0383.842552; Web: http://www.truongchinhtrina.gov.vn
Email: chinhtrina@gmail.com; admin@tct.nghean.gov.vn; tct@nghean.gov.vn